Ding 23

Het zit erop! 22 Digitale dingen gezien, uitgeprobeerd en nagedacht wat het zou kunnen betekenen voor onze dagelijkse werkzaamheden. Nu mag ik een eindoordeel geven waar ik eigenlijk geen voorstander van ben. Een eindoordeel impliceert namelijk dat het geheel is afgelopen terwijl we nu juist pas aan het begin staan.
Hoe gaan wij ervoor zorgen dat wij als GAR op de hoogte blijven van alle nieuwe toepassingen? Hoe kunnen wij de toepassingen die in deze cursus aan bod kwamen nu gaan gebruiken? Hoe zorgen wij ervoor dat dit structureel in ons werkproces opgenomen word? Zo kan ik nog wel een tijd doorgaan. maar het antwoord is m.i. vrij eenvoudig te geven. Het is een kwestie van doen, proberen, evalueren en doorgaan. Werkt het, dan gaan we er mee door; werkt het niet, dan stoppen we ermee.

De cursus was zeker nuttig voor onze organisatie. De waarde zit vooral in het bewust maken van onze medewerkers om naar buiten te buiten. Zien en ervaren wat daar gebeurt en dat reflecteren aan je werkzaamheden. Dan blijkt dat er soms dingen buiten gebeuren waar wij geen weet van hebben en we dus een kans missen om nieuwe groepen mensen te benaderen die wij kunnen bedienen met onze kennis. Maar ook omgekeerd; zij kunnen ons bedienen met hun kennis. Samenwerken en samendelen.
Maar de waarde zit ook in het feit dat de medewerkers het geleerde in hun eigen leven kunnen gaan gebruiken. Je begrijpt nu waar je (klein)kinderen mee bezig zijn en hoe zij op hun manier de wereld verkennen. Natuurlijk is er plaats voor weemoedig terugkijken naar vroeger, toen het zo eenvoudig was. Maar was het toen allemaal wel zo eenvoudig?

Ik kijk niet terug op de cursus. Ik wil vooruit kijken. Hoe gaan wij dit nu doorpakken? Dat is de uitdaging voor de aankomende maanden.

Ding 22

Smartphones zijn echt een verademing. Mijn eerste was een HTC Touch Diamond . Deze was voor mij echter niet prettig in het gebruik en de verbinding met het Internet was ook niet altijd goed.
Sinds kort bezit ik een iPhone. In vergelijking met de HTC is deze echt gebruikersvriendelijk. De mogelijkheden van de iPhone zijn in vergelijking met de HTC min of meer gelijk, maar doordat de bediening van de iPhone veel prettiger is, wint de iPhone.
De Blackberry is sinds kort een ware trend onder jongeren, terwijl dit juist een smartphone is die vooraf bestemd leek te zijn voor de zakelijke markt. Maar nu zijn het vooral de jongeren die veelvuldig een Blackberry gebruiken omdat deze telefoons juist zo gemakkelijk zijn om diverse sociale netwerken te gebruiken.
Kortom, een trend is lastig te voorspellen. Maar smartphones zijn de toekomst, ook voor het archiefwezen.

Ding 21

Archief 2.0 is niet nieuw voor mij. Ik ben bekend met de community en met de initiatiefnemers. Ik kom tenslotte uit het Tilburgse...
De vacatures voor medewerker digitale dienstverlening en accountmanager Educatie zijn niets voor niets ook daar gepubliceerd. Daar bevinden zich hopelijk de nieuwe toekomstige medewerkers van het GAR. Op deze manier kunnen wij nog beter aansluiten bij de wensen van onze digitale gebruikers.
Maar ik vind wel dat een initiatief als Archief2.0 alles moet behandelen, dus ook vragen over zilvervisjes. Archief2.0 is een verbreding van waar wij als archiefwezen ons mee bezig houden. Vragen over de bestrijding over zilvervisjes gaan wat mij betreft goed samen met vragen over corrupte bestanden. Het is tenslotte de community die bepaald wat er onderling besproken en waar behoefte aan is.
Wat de toekomst brengt is een vraagteken. Wat wij als archiefwezen en als als archiefdienst moeten blijven doen, is in ieder geval mee gaan in de stroom van digitale vernieuwingen die onze klanten van ons verwachten. Onze klanten zijn niet alleen meer met archieven bezig maar ook met andere informatiebronnen. Dat zal niet altijd even makkelijk zijn voor ons, maar het helpt ons wel in de rechtvaardiging van ons bestaansrecht. Gelukkig hebben archieven ook een wettelijke taak in onze democratie. Dat is uniek en dat onderscheidt ons van alle andere informatiediensten en-organisaties van de overheden en van de culturele sector in de breedste zin.

Ding 20

Een leuke site maar teveel op de Amerikaanse geschiedenis gericht. Maar wat een hoeveelheid treffers levert een zoekterm als 'nuclear'(bijna 42.000) of 'agent orange' (bijna 166.000) op. Met de beperking 'Vietnam' kwam er bij de laatste zoekactie een kleine 1400 treffers te voorschijn. En ook daar was het zoeken naar wat ik eigenlijk zocht, namelijk het gebruik van agent orange als ontbladeringsmiddel van de jungle.
Het lihh highlighten is een leuke tool en handig voor onderzoekers/gebruikers. Hier zie zeker een waardevolle toevoeging voor de verdere uitwerking van de digitale balie. Het is een site waarin elke Amerikaan zijn persoonlijke familiegeschiedenis in de spotlight kan zetten. en dan wordt duidelijke dat elke Amerikaanse generatie een oorlogsgeneratie is. Grootvader, vader en zoon hebben allemaal wel ergens gevochten voor de Amerikaanse vrijheidsidealen.

Ding 5

RSS feeds zoeken is in Explorer vrij eenvoudig. Het RSS icoontje staat standaard op de pagina van Internet Explorer. Als deze actief is, is het oranje van kleur. ZO niet, dan is deze grijs. Veel van de websites die nu nog in mijn favorieten staan, staan nu in Netvibes. De websites die nog niet de beschikking hebben over RSS zal ik op z'n tijd moeten checken.
Het toevoegen van RSS feeds vanuit Explorer naar Netvibes gaat op een zelfde manier. Als mijn PC thuis nu eens wat sneller zou zijn, dan wordt mijn digitale leven nog eenvoudiger......

Ding 4

Eindelijk eens rustig de tijd gehad om goed te kijken naar Netvibes. Ik vind deze veel prettiger werken dan iGoogle. iGoogle vind ik qua gebruik onoverzichtelijk. Heerlijk om alles in één oogopslag goed te zien en te kunnen lezen.
Voor onze afdeling kunnen we een gezamenlijk Netvibes account aanmaken. Als iedereen dit elke morgen opent, samen met onze eigen website en onze intranetpagina dan is iedereen op de hoogte wat er in en buiten onze muren gebeurt.

Ding 13 en ding 14

Over het nut van Wiki's valt niet meer te twijfelen. Om iets op te zoeken maak ik vaak gebruik van Wikipedia, maar ik neem niet alles direct voor waar aan. Het is een startpunt voor verdere verkenning en onderzoek. Een ander voorbeeld van een wikipediaomgeving die ik veel gebruik voor mijn hobby kan je hier vinden. Hier kan iedereen zijn informatie leveren.
Er is vanuit de wetenschap veel kritiek op Wikipedia. Recent ervaarde ik dat er nog steeds veel collega's binnen het concern Rotterdam zijn die dit soort platformen als nutteloos ervaren. Ze hadden überhaupt geen gevoel bij het gebruik van tools en sociale media om de burger te benaderen en om zo mee te denken over hun stad. Nog leuker werd het toen bij deze bijeenkomst de key-note spreker in 20 minuten door 23 digitale dingen ging. Een kleine glimlach kon ik niet onderdrukken en een korte blikwisseling met een andere collega-ambtenaar, die net als ik voorstander is van dit soort hulpmiddelen, bevestigde waar wij in onze groep voor gepleit hadden. Kortom, er is nog een hoop werk te verrichten. Maar het allerbelangrijkste is het besef bij jezelf! Je moet er zelf voor open staan en zelf proberen af te wijken van de gebruikelijke wegen om tot je eigenlijke doel te komen.
Voor wat betreft de werkzaamheden van onze organisatie zie ik zeker voordelen. We moeten ook zo snel mogelijk beginnen om de kennis van onze medewerkers vast te leggen in een wikiomgeving die voor alle medewerkers toegankelijk is. Dit is ook één van de prioriteiten voor de aankomende jaren. Dit zal veel vergen van onze organisatie, maar uiteindelijk heeft zowel de medewerkers als onze klanten hier een groot voordeel van. De dienstverlening wordt efficiënter en sneller.
Tenslotte voor de sceptici onder ons nog een filmpje over Wikipedia:

Ding 12

Tagging, annoteren, delen van kennis, het opnemen en gebruiken van de kennis van andere is noodzakelijk om binnen de brei van informatie die zaken te vinden die onze gebruikers willen hebben. Het zijn middelen om te helpen bij (de verdere) ontsluiting van onze collecties. Bovendien krijgt een organisatie ook een beeld van waar de klant interesse in heeft en waar deze naar op zoek is. Vervolgens kan een organisatie zijn werkzaamheden daar op af stemmen en voldoet deze aan de vraag van de klant.
Veel organisaties zijn nogal huiverig voor dit soort hulpmiddelen en de eventuele gevolgen daarvan. De klant kan gaan bepalen waar de organisatie aan moet gaan werken. Maar is dat erg? Nee, grote commerciële bedrijven werken zo om hun producten te verkopen. Door marktonderzoek weten zij waar behoefte aan is en passen hun produktie hier op aan.
Het is behoorlijk kort door de bocht wat ik hierboven schrijf. Toch zie ik dit als een oplossing om deels verlost te worden van het imago van 'elitaire' en 'hoogdrempelig'.

Ding 9

Ik heb persoonlijk niet zoveel met kaarten. Toch vind ik ze soms handig als ik de weg kwijt ben. Maar ook daar ga ik regelmatig de mist in omdat ik geen kaart kan lezen (één van mijn weinige vrouwelijke eigenschappen).
Als voorbeeld maar een kaart gemaakt in Googlemaps.


Utrecht weergeven op een grotere kaart

Ding 8

Youtube is één van de vele kanalen die ik regelmatig raadpleeg in mijn privé leven. Ik ben dan vooral op zoek naar opnames van concerten waar ik bij ben geweest of waar ik graag bij geweest had willen zijn. Daarnaast is het ook een ideale kanaal om vooral 'nieuwe' muziek te luisteren en te downloaden.
Voor ons als archiefdienst is dit ook een zeer interessant kanaal om publiek te bereiken. Helaas maken we er nog te weinig gebruik van, maar dat is slechts een kwestie van tijd! Wat zou het effect zijn als een deel van onze filmcollectie hierop te zien is. Je krijgt gratis 'opslagruimte' en bezoekers kunnen de films zelf verder verspreiden.
Tenslotte een fragment van Hans Teeuwen over hoe je in de geschiedenisles kan zitten.

Ding 19

Genealogen. Onze grootste groep gebruikers en de groep mensen die zich het meest laat horen. Deze groep wordt ook goed bedient door het archiefwezen door het beschikbaarstellen van gegevens middels verschillende databases.
Het leuke aan genealogen is dat zij zich zelf ook weten te organiseren. Verschillende sites en fora worden gestart, onderhouden en aangevuld door genealogen. Ze maken zelf hun eigen foto's van interessante bronnen en delen dat met andere via verschillende fora. Zie dit voorbeeld. Beseffen wij als archiefdienst wel dat er een hele genealogische wereld naast ons bestaat?

Wel is volgens mij nog steeds een groep die het liefst alles nog analoog wil raadplegen. Maar dit is volgens mij een uitstervend ras. Nieuwe generaties genealogen weten niet beter of de info is online te vinden. En daar moeten wij op spelen met onze informatie maar ook met onze kennis over allerlei hulpmiddelen en verwijzen naar andere interessante bronnen.

Ding 10

Online kantoortoepassingen zijn handig. Online kan je overal bij (mits je toegang hebt tot Internet). Voordeel is dat je niet met alle verschillende media hoeft te lopen zoals CD-rom (ouderwets) en USB-sticks (ook al ouderwets?). Voor onze bezoekers kan een dergelijke toepassing binnen de digitale balie een uitkomst zijn om samen aan een onderzoek te werken.

Ding 11

Web 2.0. Wat kan ik er van zeggen. Het is een een uitkomst om kennis, informatie en allerlei wetenswaardigheden met andere te kunnen delen. De toepassingen van allerlei gadgets en mogelijkheden in mijn eigen tijd zijn niet te beschrijven. Een vakantie boeken is nooit zo makkelijk geweest, het zoeken naar een goed restaurant is eens tuk eenvoudiger en het kopen van vinyl nog nooit zo makkelijk. En dat is nog maar het topje van mijn persoonlijk ijsberg.
Voor het werk zijn de toepassingen ook een verrijking. Ze kunnen het werk een stuk eenvoudiger en over zichtelijker maken. Volgens mij doen ze in het bedrijfsleven niets anders dan telkens zoeken en gebruik maken van nieuwste ontwikkelingen om de klant tevreden te stellen en daarbij kunnen ze de kosten verlagen. De klant is
koning.
Maar waarom komt het in het archiefwezen dan toch lastig van de grond? Het zal deels te verklaren zijn dat een groot deel van onze gebruikers hier geen enkel gevoel bij hebben. Ze willen ergens naar toe kunnen om daar gezellig met andere te praten. Het web2.0 moet voor hen ook tastbaar sociaal zijn. Andere kunnen gewoonweg niet overweg met de pc en alle bijbehorende attributen. Maar hoe sterk zijn wij als archiefwezen. Grote diensten lukt het wel om aan te haken bij de veranderde samenleving. Maar een kleine archiefdienst in het noordoosten van het land met 3 medewerkers? Lijkt mij een stuk lastiger. Maar dat neemt niet weg dat willen wij als archiefwezen door de samenleving serieus genomen worden, dan moeten wij e-participatie en dienstverlening goed gaan organiseren. Dat betekent afspraken op landelijk niveau over de kwaliteit van databases, de toegankelijkheid daarvan, afspraken maken over de kwaliteit van de digitale dienstverlening enzovoort. Er is nog veel te doen.

Ding 6 & 7

Je zou denken dat een site als Flickr algemeen bekend is bij iedereen. Dat kan in de praktijk nog wel eens tegenvallen, weet ik inmiddels uit eigen ervaring. Flickr is de bekendste, maar er zijn natuurlijk nog tal van andere websites die deze tool bieden. Maar omdat Flickr nadrukkelijk de samenwerking opzoekt met beheerders van fotocollecties, gaat dit nog groter worden.
Voor ons als archiedienst en voor onze dienstverlening zie ik hier grote kansen om ons werk te verlichten en tegelijktijd meer kennis in onze organisatie te krijgen zonder dat wij daar veel inspanning voor hoeven te leveren. De accenten van de werkzaamheden zullen verschuiven naar een meer controlerende rol en het borgen van de kennis die wij uit de samenleving krijgen.

Ding 15

Twitter, de nieuwste hype met reeds 105 miljoen gebruikers. Ik zie zeker de grote voordelen van dit medium om nieuws en mededelingen te verspreiden onder vakgenoten, vrienden en vage kennissen. Maar ik denk dat het als persoon wel bij je moet passen om hier intensief gebruik van te maken. Ik ben wel van mening dat elke organisatie hier gebruik van moet maken, omdat je met een gratis en eenvoudig te bedienen tool een heel groot publiek weet bereiken. Wordt vervolgd.......

Ding 16

Instant messaging of chatten is voor het archiefwezen nieuw, terwijl de toepassing in de digitale wereld al zo oud is als de weg naar Rome. Bij het GAR zijn we sinds drie weken druk bezig met het chatten en het loopt aardig, al zijn er de nodige verbeterpunten aan te brengen, voor zowel de klant als voor de medewerkers.
Deze manier van communiceren is voor archivarissen wennen. Toch vinden wij dat wij deze extra service moeten bieden en doen dat dus. Binnenkort maakt het GAR bekend dat wij experimenteren met een chatoptie aan de buitenwereld. Misschien dat het dan storm loopt op de chat en neemt het aantal telefonisch vragen af. Misschien blijft het wel zo druk als nu en valt het wel mee.
Mijn eigen ervaringen met deze optie is bij de Universiteitsbibliotheek van de UvA. Als ik iets niet kan vinden of downloaden in de bibliotheek is er altijd via de chat een medewerker bereikbaar. Dit heeft mij al een paar keer geholpen. En eerlijk gezegd: het boeide mij niet met wie ik sprak. Ik werd goed geholpen.
Maar chatten biedt meer opties voor de toekomst van onze werkzaamheden. Waarom heeft niet elke medewerker een Google account met een Google chatvenster? Zit de medewerker achter de PC dan is deze direct bereikbaar en als hij of zij weg, dan schakelt hij de chat uit. Medewerkers kunnen elkaar onderling veel eenvoudiger bereiken en vragen stellen. Medewerkers kunnen de vraag direct doorzetten als ze zelf niet het antwoord weten.
Er zijn nog meer opties maar daar moeten wij in de nabije toekomst eens goed over nadenken!

Ding 17

Sociale netwerken zijn niet meer weg te denken uit onze samenleving. En ondanks dat dit vooral digitaal gebeurt, mensen blijven kuddedieren die elkaar ook in levende lijve willen ontmoeten. Femke Halsema heeft een paar weken geleden een succesvol twitterfeest gegeven. Mensen die elkaar alleen via het web van elkaars bestaan wisten, spraken elkaar nu in levende lijve.

De sociale netwerken kunnen voor het het Gemeentearchief Rotterdam nuttig zijn om daarop bijvoorbeeld contacten te leggen met (toekomstige) vrijwilligers of het benaderen van een bepaalde doelgroep voor expertise. Maak hier gebruik om eventueel mensen te werven als er een nieuwe vacature vrij is. Nieuwe omgevingen kunnen het GAR motiveren om producten en diensten aan te bieden waar de buitenwereld niet eens weet dat het bestaat of mogelijk is.

Ding 18

Verbazing alom dat ik van Ding 2 naar Ding 18 spring? Met terugwerkende kracht probeer ik de achterstand in te halen.

Bij deze opdracht moest ik direct denken aan een opdracht die wij vorig jaar op de UVA moesten doen. De opdracht was het bouwen van een digitale bibliotheek. In vergelijking met Librarything was deze bibliotheek uitgebreider en m.i. ook echte digitale bibliotheek. Gebruikers kunnen teksten plaatsen, links naar teksten maken en beeldmateriaal plaatsen. Het nadeel is wel dat een gebruiker een redelijke kennis van vormgeving en het bouwen van een bibliotheek moet hebben. Voordat je er erg in hebt is het een brij aan boeken en links.
Librarything is inderdaad een digitale boekenkast waar je helaas niet de boeken zelf kan lezen. Wel handig voor de onderzoekers om een groep aan te maken en daar relevante literatuur voor het onderzoek met elkaar te delen. Echt interessant wordt het pas als de teksten ook daadwerkelijk beschikbaar zijn.

Zicht vanuit een Duits vliegtuig op Rotterdam.

Eerste opdracht:
http://www.nu.nl/